Επικίνδυνες ισορροπίες δημιουργούνται στη Μεσόγειο αφού οι έρευνες υδρογονανθράκων από την ExxonMobil προχωρούν κανονικά μεν, υπό συνθήκες έντασης στην περιοχή δε. Η στάση της Τουρκίας έχει προφανώς ενοχλήσει τους Αμερικανούς, οι οποίοι αποφάσισαν να κατεβάσουν στην κυπριακή ΑΟΖ ολόκληρο στόλο για να συνοδεύσει τα ερευνητικά σκάφη.
Έτσι λίγες ημέρες μετά την ένταση στην κυπριακή ΑΟΖ, με τα τουρκικά πολεμικά σκάφη να παρενοχλούν τα ερευνητικά της ιταλικής εταιρείας ENI – μάλιστα απέκλεισαν το πλωτό γεωτρύπανο της εταιρείας, μη επιτρέποντάς του να προχωρήσει σε γεώτρηση, στον στόχο «Σουπιά» – τα σκάφη της ExxonMobil καταφθάνουν συνοδεία αεροπλανοφόρου, φρεγατών και πεζοναυτών.
Πιο συγκεκριμένα στη Μεσόγειο εμφανίστηκαν τρία αμφίβια πολεμικά πλοία και ένα ακόμη που μεταφέρει την 26η θαλάσσια μονάδα δύναμης 2,500 πεζοναυτών, ενισχύοντας τη δύναμη του έκτου στόλου του αμερικανικού ναυτικού που αποτελείται από πέντε ακόμη πολεμικά πλοία. Ναυαρχίδα του στόλου – που περιλαμβάνει τα USS New York και USS Oak Hill – είναι το αεροπλανοφόρο «Ιβο Τζίμα», εφοδιασμένο με ελικόπτερα επίθεσης Cobra, αεροσκάφη εδάφους AV-8 Harrier και αεροσκάφη MV-22 Osprey.
Αν και σε σημαντικό βαθμό πρόκειται για προγραμματισμένες ασκήσεις των ΗΠΑ με το Ισραήλ, η σχεδόν ταυτόχρονη διεξαγωγή τους με τις έρευνες που θα πραγματοποιήσει η αμερικανική Exxon στο οικόπεδο 10 της κυπριακής ΑΟΖ, μόνο τυχαία δεν φαίνεται να είναι, ειδικά, μετά την ακύρωση στην πράξη των ερευνών της ΕΝΙ.
Τα τρία αμερικανικά πολεμικά πλοία αναμένεται να παραμείνουν στην περιοχή μέχρι τουλάχιστον τις 25 Μαρτίου. Αυτό σημαίνει ότι το πρώτο δεκαπενθήμερο των ερευνών της Exxon στο οικόπεδο 10 – θα διαρκέσουν έως τις 20 Απριλίου – στην ευρύτερη περιοχή της κυπριακής ΑΟΖ, θα υπάρχει ναυτική παρουσία ΗΠΑ και Ισραήλ.
Παράλληλα, ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Αθήνα, Τζέφρι Πάιατ, ανάρτησε πριν δυο ημέρες στον λογαριασμό της πρεσβείας στο twitter, φωτογραφίες του USNS Carson City του αμερικανικού στόλου, που αναχώρησε χθες από τη Σούδα προς άγνωστη κατεύθυνση.
Σύμφωνα με τα όσα γράφει ο πρέσβης, πρόκειται για πλοίο «αιχμή δόρατος» της εκστρατευτικής μεταγωγικής δύναμης του αμερικανικού στόλου, το οποίο διεξάγει ασκήσεις, προκειμένου να προωθήσει την ασφάλεια και την σταθερότητα στην περιοχή.
Στο ναδίρ οι σχέσεις Άγκυρας – Ουάσιγκτον
Όλα αυτά συμβαίνουν ενώ οι σχέσεις Τουρκίας και ΗΠΑ βρίσκονται σε πολύ άσχημο σημείο. Μεταξύ άλλων η Άγκυρα είναι ενοχλημένη για την παρουσία των ΗΠΑ στη Μαύρη Θάλασσα. Η στάση της στο ζήτημα των ερευνών και εξορύξεων στην ΑΟΖ είναι γνωστή ενώ οι ΗΠΑ στηρίζουν ανοιχτά το δικαίωμα της Κύπρου να εκμεταλλεύεται τους πόρους της.
Η Τουρκία συνεχίζει με προειδοποιήσεις και μετά την «κάθοδο» του αμερικανικού στόλου. Ο εκπρόσωπος του Ερντογάν, Ιμπραήμ Καλίν κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, δήλωσε ότι η Άγκυρα είναι ενήμερη ότι το πλοίο της Exxon Mobil κατευθύνεται προς τη Μεσόγειο για έρευνες υδρογονανθράκων και θα συνεχίσει να προστατεύει τα δικαιώματά της ως προς τις έρευνες υδρογονανθράκων στην περιοχή.
Πριν λίγες ημέρες, ο Τούρκος πρόεδρος είχε δηλώσει: «χωρίς τη συγκατάθεση της ‘τδβκ’ και της Τουρκίας δεν μπορεί να γίνει κανένα βήμα στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου. Στο επεισόδιο με την ΕΝΙ αυτό φάνηκε. Αύριο ίσως η Γαλλία με την Τotal να θέλει να κάνει αυτή τη δουλειά. Οι ΗΠΑ ίσως με την Exxon να θέλει να το κάνει. Αλλά ασφαλώς δεν είναι δυνατόν να επιτρέψουμε την παραβίαση των δικαιωμάτων της ‘τδβκ’ και της Τουρκίας, που πηγάζουν από το διεθνές δίκαιο».
«Να μην παρασυρθούμε σε σκηνικό από την Τουρκία»
Από την πλευρά του, ο υπουργός Εξωτερικών της Κύπρου, Νίκος Χριστοδουλίδης, σημείωσε ότι πρέπει όλοι να είναι προσεκτικοί με όσα βλέπουν το φως της δημοσιότητας σχετικά με την κυπριακή ΑΟΖ, τα οποία δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. «Δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να παρασυρθούμε σε σκηνικό (από πλευράς Τουρκίας) που θα επιχειρήσει να δημιουργήσει νέα δεδομένα» τόνισε ο υπουργός Εξωτερικών.
Τέλος ο εκπρόσωπος της ExxonMobil Σουάν Γκουτρί, δήλωσε ότι ο προγραμματισμός της εταιρείας προχωρά κανονικά θέτοντας ως ύψιστη προτεραιότητα την ασφάλεια πληρωμάτων και πλοίων, που θα πραγματοποιήσουν τις έρευνες στην περιοχή.
Όπως ανέφερε στο Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων (ΚΥΠΕ), o «προγραμματισμός μας αφορά τη διενέργεια δύο ερευνητικών γεωτρήσεων, ξεκινώντας το πρώτο εξάμηνο του 2018». Μέρος της προετοιμασίας είναι και η απόκτηση των σχετικών αδειών κι επιπλέον η συλλογή περιβαλλοντικών δεδομένων με τη χρήση ερευνητικών σκαφών. Αναμένουμε αυτές οι έρευνες να ολοκληρωθούν μέσα στους επόμενους δύο μήνες».
