oι τρεις εξουσίες που μάλλον είναι έξι

Είτε τον Μοντεσκιέ μνημονεύουμε ως εισηγητή της διάκρισης των εξουσιών είτε στον αρχαιοελληνικό φιλοσοφικό στοχασμό αναζητούμε την πηγή της, συμφωνούμε πως οι εξουσίες είναι τρεις: η νομοθετική, η εκτελεστική και η δικαστική. Η συμφωνία όμως για το ποια υπερέχει και πρέπει να επιβάλλεται ούτε γενική είναι ούτε αυτόματη. Εξ ου και οι συχνές αλληλοκατηγορίες μεταξύ εκπροσώπων των τριών εξουσιών, για κατάχρηση ισχύος, νόθευση του κράτους δικαίου και «εισπήδηση».

Η κατηγορία της «εισπηδήσεως» είναι δάνειο από την ορολογία μιας άλλης εξουσίας, της εκκλησιαστικής. Μπορεί να μην προβλέπεται συνταγματικά η εξουσία αυτή, καθώς και το δικαίωμά της να εισβάλει στα χωράφια των τριών θεσμικών, εντούτοις έχει τεράστια ισχύ. Την οφείλει στο κεφάλαιο του μεταφυσικού φόβου που διαχειρίζεται αλλά και στη συνήθεια πολλών ιερωμένων να πολιτεύονται, δίνοντας ακόμα και γραμμή ψήφου στο ποίμνιο. Αυτό δεν το προβλέπουν τα ευαγγέλια, αλλά τα πράγματα εξελίσσονται, δεν μένουν καθηλωμένα «στον καιρό του κατά Λουκάν». Το ευκρινέστερο ίσως αποτύπωμα της εκκλησιαστικής εξουσίας, με πανελλαδική εξάπλωση, είναι τα περιβόητα «πανηγυρόσπιτα». Με την πατέντα αυτή, ευλογημένη από τη Ναοδομία, χιλιάδες αυθαίρετα στόλισαν την επικράτεια, επιτρέποντας στο χριστεπώνυμο πλήρωμα να απολαμβάνει κάποια αγαθά του επίγειου βίου, περιγελώντας ταυτόχρονα την Πολεοδομία, που αδυνατούσε να παρέμβει.

Τέσσερις λοιπόν οι τρεις εξουσίες; Οχι βέβαια. Πέντε – τουλάχιστον. Γιατί υπάρχει κι εκείνη που αποκαλείται ήδη τέταρτη, και η οποία εντελώς λαθεμένα ταυτίζεται με το σύνολο των δημοσιογράφων. Δεν είναι όλοι οι δημοσιογράφοι ίσοι ούτε ίδιοι.

Φυσικά και υπάρχουν λιγοστοί (της τηλεόρασης, του ραδιοφώνου, του Διαδικτύου και –μάλλον έσχατοι οι κάποτε πρώτοι– των εφημερίδων) που έχουν δεσπόζουσα θέση στο καθημερινό πάουερ γκέιμ. Μολαταύτα, πλην εξαιρετικών περιπτώσεων, η εξουσία τους, ως δανεική και ετεροπροσδιορισμένη, είναι αναιρέσιμη ανά πάσα στιγμή.

Μα ποια εξουσία ισχυρότερη από την οικονομική, παγκοσμίως και εν Ελλάδι; Και ποιο σοβαρότερο πρόβλημα αντιμετωπίζει η κοινοβουλευτική δημοκρατία, όπου γης, από την υπερφαλάγγιση ή και την υπονόμευσή της από τις θρυλικές «δυνάμεις της αγοράς», του χρήματος σε απλά ελληνικά; Το σκανδαλώδες επεισόδιο Energa – Φλώρος πιστοποίησε το ήδη γνωστό: σοφό το παροιμιώδες «ας είχα την υγειά μου κι ας ήμουνα φτωχός», αλλά σοφότερο το «αν έχω τον παρά μου, θα βρω και την υγειά μου». Την ψυχική. Εννοείται.

Hot this week

η φέρουσα ικανότητα της ιθάκης

Υπάρχει μια λέξη που σπάνια ακούγεται στις συζητήσεις για...

πόσο κοστίζει η πέτρα;

μια σκέψη για την αξία της πέτρας, του χρόνου...

τέλος τα δημοτικά τέλη μέσω της δεη. τι αλλάζει για τους πολίτες;

Μια σημαντική αλλαγή ανακοίνωσε η κυβέρνηση, η οποία αφορά...

τηλεμετρία. όταν το νερό αρχίζει να μιλάει

Ο Δήμος Ιθάκης παρουσιάζει αυτές τις ημέρες ένα έργο...

καιρός και θάλασσα, η περιουσία της ιθάκης

Την ώρα που μεγάλο μέρος της Ευρώπης δοκιμάζεται από...

Topics

η φέρουσα ικανότητα της ιθάκης

Υπάρχει μια λέξη που σπάνια ακούγεται στις συζητήσεις για...

πόσο κοστίζει η πέτρα;

μια σκέψη για την αξία της πέτρας, του χρόνου...

τέλος τα δημοτικά τέλη μέσω της δεη. τι αλλάζει για τους πολίτες;

Μια σημαντική αλλαγή ανακοίνωσε η κυβέρνηση, η οποία αφορά...

τηλεμετρία. όταν το νερό αρχίζει να μιλάει

Ο Δήμος Ιθάκης παρουσιάζει αυτές τις ημέρες ένα έργο...

καιρός και θάλασσα, η περιουσία της ιθάκης

Την ώρα που μεγάλο μέρος της Ευρώπης δοκιμάζεται από...

ανεμομαζώματα, διαολοσκορπίσματα

Ο λαός δεν φτιάχνει παροιμίες για να περνά η...

η γυναίκα, ο έρωτας και η ελευθερία

υπήρξε μια εποχή που ο άνθρωπος δεν είχε βασιλιάδες. δεν...

η ομορφιά της πέτρας

Η πέτρα δεν είναι απλώς ένα οικοδομικό υλικό. Είναι μνήμη. Είναι...

Related Articles

Popular Categories