ποιος αγαπάει πιο πολύ το θιάκι;

ποιος αγαπάει περισσότερο το θιάκι; εκείνος που γεννήθηκε εδώ; εκείνος που ξενιτεύτηκε και το νοσταλγεί; ο ξένος που άφησε την πατρίδα του και ήρθε να ζήσει στο νησί μας; ή εκείνος που έρχεται κάθε καλοκαίρι, απολαμβάνει τις ομορφιές του και φεύγει;

δύσκολη η απάντηση. γιατί η αγάπη για έναν τόπο δεν μετριέται με λόγια, χρήματα, περιουσίες και τίτλους ιδιοκτησίας.

και κανείς δεν έχει το αποκλειστικό δικαίωμα να λέει πως αγαπά περισσότερο την ιθάκη.

εκείνος που γεννήθηκε εδώ

ο θιακός που γεννήθηκε και μεγάλωσε στο νησί κουβαλά μέσα του μια ολόκληρη ζωή.

τις γειτονιές, τα σχολεία, τις παραλίες, τους ανθρώπους, τις χαρές και τις λύπες του. τα σπίτια των γονιών του, τους τάφους των προγόνων του, τις αναμνήσεις των παιδικών του χρόνων.

για εκείνον το θιάκι δεν είναι απλώς ένα όμορφο νησί. είναι ένα κομμάτι από τον ίδιο του τον εαυτό.

ακόμη κι αν φύγει, το κουβαλά μαζί του.

εκείνος που ξενιτεύτηκε

πόσοι θιακοί δεν έφυγαν για την αθήνα, την πάτρα, την αυστραλία, την αμερική και τις άλλες γωνιές του κόσμου;

έφτιαξαν οικογένειες, εργάστηκαν, απέκτησαν μια άλλη ζωή. αλλά η σκέψη τους γυρίζει συχνά πίσω.

στο σπίτι που γεννήθηκαν, στο λιμάνι, στο χωριό, στη θάλασσα που αντίκριζαν παιδιά.

κάποιοι επιστρέφουν κάθε καλοκαίρι. άλλοι ονειρεύονται να γυρίσουν οριστικά. και κάποιοι δεν θα μπορέσουν ποτέ.

μήπως αγαπούν λιγότερο το θιάκι επειδή ζουν μακριά του;

ασφαλώς όχι.

η νοσταλγία είναι κι αυτή μια βαθιά μορφή αγάπης.

ο ξένος που διάλεξε το θιάκι για πατρίδα

εδώ όμως υπάρχει κάτι που αξίζει ιδιαίτερη προσοχή και σεβασμό.

σκεφτείτε έναν άνθρωπο που γεννήθηκε σε άλλη χώρα ή σε κάποιον άλλο τόπο της ελλάδας.

είχε εκεί την οικογένειά του, τους φίλους του, τη γλώσσα του, τις συνήθειές του, τις αναμνήσεις του. ίσως και τους τάφους των γονιών του.

κι όμως, κάποια στιγμή αποφάσισε να αφήσει πίσω του όλα αυτά και να έρθει να ζήσει στο θιάκι.

όχι για διακοπές. όχι για λίγες εβδομάδες.

ήρθε για να φτιάξει εδώ τη ζωή του, να γεράσει, ίσως και να αφήσει εδώ την τελευταία του πνοή.

σκεφτήκαμε ποτέ πόσο μεγάλη απόφαση είναι αυτή;

πόσο δυνατό συναίσθημα χρειάζεται για να αφήσεις την πρώτη σου πατρίδα και να διαλέξεις μια δεύτερη;

ο άνθρωπος αυτός δεν κληρονόμησε την ιθάκη. τη διάλεξε.

δεν σημαίνει ότι την αγαπά περισσότερο από τον ντόπιο. σημαίνει όμως ότι η αγάπη του έχει μια διαφορετική, βαθιά ανθρώπινη αξία.

και δεν χρειάζεται να ξεχάσει την πρώτη του πατρίδα για να αγαπήσει τη δεύτερη.

δεν χρειάζεται να γεννηθείς θιακός για να γίνεις άνθρωπος του θιακιού.

αυτό πρέπει να το καταλάβουμε και να το σεβαστούμε.

ο μόνιμος κάτοικος αξίζει σεβασμό

υπάρχει όμως κάτι που ενώνει τον ντόπιο με τον ξένο που εγκαταστάθηκε μόνιμα στο νησί.

ζουν εδώ.

όχι μόνο τον αύγουστο, όταν τα μαγαζιά είναι γεμάτα, οι παραλίες έχουν κόσμο και το λιμάνι γεμίζει σκάφη.

ζουν και τον νοέμβρη, τον γενάρη και τον φλεβάρη.

όταν βρέχει, όταν φυσάει, όταν κλείνουν τα μαγαζιά, όταν λιγοστεύουν οι άνθρωποι στους δρόμους.

όταν χρειάζεται γιατρός, όταν ένα παιδί πρέπει να πάει σχολείο, όταν ένας ηλικιωμένος μένει μόνος, όταν μια οικογένεια ψάχνει δουλειά.

αυτοί οι άνθρωποι κρατούν το νησί ζωντανό.

και δεν έχει σημασία αν το επώνυμό τους είναι θιακό, αθηναϊκό, αγγλικό, αλβανικό ή γερμανικό.

ο σεβασμός στον μόνιμο κάτοικο είναι προϋπόθεση για να έχει το θιάκι μέλλον.

γιατί χωρίς μόνιμους κατοίκους δεν υπάρχει κοινωνία. υπάρχουν μόνο σπίτια, δρόμοι, ξενοδοχεία και επισκέπτες.

και εκείνος που έρχεται να επενδύσει;

υπάρχουν άνθρωποι που αγαπούν την ιθάκη και θέλουν να αγοράσουν ένα σπίτι, να ανοίξουν μια επιχείρηση ή να επενδύσουν χρήματα.

δεν είναι κακό αυτό.

μια επένδυση μπορεί να δημιουργήσει δουλειές, να προσφέρει υπηρεσίες και να βοηθήσει την τοπική οικονομία.

αλλά η αγάπη για έναν τόπο δεν αποδεικνύεται από το πόσα στρέμματα αγοράζεις, πόσες βίλες χτίζεις ή πόσα σκάφη δένεις στις παραλίες του.

αποδεικνύεται και από τον τρόπο που σέβεσαι τη φύση, τη θάλασσα, την ελεύθερη πρόσβαση, τους εργαζομένους και την κοινωνία που σε φιλοξενεί.

άλλο αγαπώ το θιάκι γι’ αυτά που μου προσφέρει και άλλο το αγαπώ γι’ αυτά που θέλω να του προσφέρω.

και το ένα δεν αποκλείει το άλλο.

όμως μια ανάπτυξη που γεμίζει το νησί πολυτελείς κατοικίες και αφήνει τους νέους χωρίς δυνατότητα να αποκτήσουν σπίτι ή να ζήσουν στον τόπο τους, χρειάζεται σοβαρή επανεξέταση.

το θιάκι δεν είναι μόνο παραλίες και ακίνητα

η ιθάκη είναι μικρός τόπος, με ξεχωριστή θέση στο ιόνιο και μεγάλη ιστορία.

έχει θάλασσες, βουνά, χωριά, ελιές, περιβόλια και μοναδικές φυσικές ομορφιές.

αλλά ο μεγαλύτερος πλούτος της είναι οι άνθρωποί της.

ο ψαράς που βγαίνει στη θάλασσα, ο αγρότης που φροντίζει τις ελιές του, ο οικοδόμος, ο δάσκαλος, ο επαγγελματίας, ο συνταξιούχος που κρατά ανοιχτό το παλιό του σπίτι.

ο νέος που προσπαθεί να μείνει εδώ και ο ξένος που αποφάσισε να γίνει γείτονάς μας.

αν αυτοί οι άνθρωποι φύγουν, τι θα απομείνει;

ένα πανέμορφο νησί, αλλά χωρίς την κοινωνία που του δίνει ζωή.

γι’ αυτό, όταν σχεδιάζουμε το μέλλον της ιθάκης, πρέπει να ακούμε πρώτα τις ανάγκες εκείνων που ζουν εδώ ολόκληρο τον χρόνο.

χωρίς να αποκλείουμε τους ξενιτεμένους, τους επισκέπτες ή τους επενδυτές.

όλοι έχουν θέση στο θιάκι. αλλά κανείς δεν πρέπει να ξεχνά ότι το νησί είναι πρωτίστως ένας τόπος όπου άνθρωποι ζουν, εργάζονται και μεγαλώνουν παιδιά.

τελικά, ποιος αγαπάει περισσότερο το θιάκι;

ίσως το ερώτημα να μην έχει απάντηση.

και ίσως να μη χρειάζεται να έχει.

δεν μπορούμε να βάλουμε την αγάπη σε ζυγαριά.

ο καθένας αγαπά με τον δικό του τρόπο. με τις αναμνήσεις του, με τη νοσταλγία του, με την καθημερινή του παρουσία, με τη φροντίδα και με όσα προσφέρει.

εκείνο που μπορούμε να ζητήσουμε από όλους είναι σεβασμός.

σεβασμός στον τόπο, στη φύση, στην ιστορία και πάνω απ’ όλα στους ανθρώπους.

γιατί η ιθάκη δεν ανήκει μόνο σε εκείνους που γεννήθηκαν εδώ, ούτε μόνο σε εκείνους που έχουν περιουσίες.

είναι πατρίδα για όσους την κουβαλούν στην καρδιά τους και σπίτι για όσους έχουν συνδέσει τη ζωή τους μαζί της.

και αν θέλουμε πραγματικά να δείξουμε την αγάπη μας για το θιάκι, ας φροντίσουμε πρώτα να μπορούν οι άνθρωποί του να συνεχίσουν να ζουν εδώ.

γιατί η μεγαλύτερη συμφορά για την ιθάκη δεν θα είναι να χάσει λίγους επισκέπτες.

θα είναι να χάσει τους ανθρώπους της.

---

αυτή η γη έχει φωνή. είναι η φωνή όσων γεννήθηκαν εδώ, όσων ξενιτεύτηκαν κι όσων άφησαν την πατρίδα τους για να κάνουν το θιάκι δική τους. κανείς δεν έχει το μονοπώλιο της αγάπης για τον τόπο. μα όλοι έχουμε χρέος να τον κρατήσουμε ζωντανό, με ανθρώπους, όχι μόνο με σπίτια και περιουσίες. δδμανιάς