ρίχνει καρέκλες στο θιάκι. πίνεις τον καφέ σου, κοιτάζεις τη βροχή, λες «καλό κάνει, τη θέλαμε». ύστερα περνάει η ώρα, τελειώνει ο καφές κι αρχίζεις να διαπραγματεύεσαι με τον ουρανό: «καλά, φτάνει τώρα».
οι παλιοί όμως παρακαλούσαν να βρέξει. να μπουν στο κατώι, να φτιάξουν τα εργαλεία τους και να ’χουν να δουλέψουν όταν ξαστερώσει. όσο κρατούσε ο καλός καιρός, όλο κάποια δουλειά έξω τούς τραβούσε. το στελιάρι κουνιόταν, το τσαπί ήθελε σφήνα, μα «άσ’ το για όταν βρέξει».
κι όταν έβρεχε, ερχόταν η ώρα τους.
φαντάζομαι έναν παλιό περαχωρίτη καθισμένο στο κατώι, να χτυπάει τη σφήνα στο τσαπί. έξω νερό με το τουλούμι, μέσα τακ τακ το σφυρί. να δοκιμάζει το στελιάρι, να το ξανασφηνώνει, να το κοιτάζει ευχαριστημένος. «τώρα μάλιστα». είχε κι η βροχή το μεροκάματό της.
κατώι, μισή ζωή. εκεί τα λάδια, εκεί τα κρασιά — μα όχι τα ξίδια. όπου έμπαινε κρασί, δεν έμπαινε τίποτα ξινό. έτσι το ξέρανε κι έτσι το κρατούσαν. για τους ξινούς ανθρώπους δεν ξέρω τι πρόβλεψη υπήρχε. μάλλον τους βάζανε να ξεδιαλέγουν βίδες μέχρι να τους περάσει.
σήμερα, όποιος έχει κατώι ή αποθήκη να καταπιάνεται με κάτι όταν βρέχει, είναι τυχερός. έχει πού να απλώσει τα εργαλεία του, να λερώσει τα χέρια του, να αφήσει μια δουλειά στη μέση χωρίς να ακούσει «μάζεψέ τα από δω».
κι από δουλειές; να φάνε κι οι κότες.
η μηχανή για τις ελιές και τέσσερα αλυσοπρίονα περιμένουν στη σειρά. δύο για τα χοντρά ξύλα, ένα κλαδευτικό κι ένα στο κοντάρι για τα ψηλά της ελιάς. κι έχουμε και το χορτοκοπτικό — παραλίγο να το αφήσουμε παραπονεμένο.
ολόκληρος στόλος. καπετάνιος, μηχανικός και συνεργείο ο ίδιος άνθρωπος. τα αγοράσαμε να μας βοηθάνε και τώρα θέλουν αποκλειστικό νοσοκόμο.
το ένα καθάρισμα, το άλλο αλλαγή βενζίνας, μπουζί, δοχεία και φίλτρα. αλυσίδες, λάδια, όλο και κάτι χρειάζεται. τα κοιτάζεις και λες: «σειρά, παιδιά, μη σπρώχνεστε. όλοι θα πάρετε».
κι από κοντά στελιάρια για τσαπιά, γκασμάδες και δίχαλα, και η βαριά για το σκίσιμο των ξύλων. άλλο θέλει καινούργιο στελιάρι, άλλο σφήνωμα, άλλο συμμάζεμα. γιατί άμα φύγει το εργαλείο και σου μείνει το στελιάρι στο χέρι, ούτε η δουλειά γίνεται ούτε οι κουβέντες που ακολουθούν γράφονται στην εφημερίδα.
πιάνεις λοιπόν ένα ένα. λύνεις, καθαρίζεις, τακτοποιείς. βάζεις μια βίδα κάπου σίγουρα να μη χαθεί και μετά ψάχνεις το σίγουρο μέρος. βρίσκεις την πένσα που γύρευες προχθές, το μέτρο που νόμιζες πως σου πήρανε και κάτι που δεν θυμάσαι τι είναι, αλλά το κρατάς. σοβαρό φαίνεται.
τη βίδα ακόμη την ψάχνεις.
γι’ αυτό δεν πετάμε και το κουτί με τις παλιές. τριάντα χρόνια καμία δεν ταίριαξε, αλλά άμα το πετάξεις, αύριο θα χρειαστείς ακριβώς εκείνη τη στραβή, τη σκουριασμένη, που την έβλεπες και συγχυζόσουν.
έτσι περνάει η βροχερή μέρα. δουλεύουν τα χέρια, ησυχάζει λίγο το κεφάλι και κάτι γίνεται πάνω στον πάγκο. το βλέπεις έτοιμο και χαίρεσαι. μια μικρή επισκευή, μα δική σου. κι όταν ξαστερώσει, δεν θα περιμένει η δουλειά κι εσύ θα τραβάς το κορδόνι μέχρι να χρειαστείς συντήρηση πρώτος.
γενιές πέρασαν έτσι. με εργαλεία που άλλαζαν χέρια, με στελιάρια και σφήνες, με τη βροχή έξω και μια δουλειά μέσα. αλλάξανε τα σύνεργα, μπήκανε μηχανές και μοτέρ, μα στον πάγκο πάλι ο άνθρωπος σκύβει και προσπαθεί να κάνει κάτι να δουλέψει.
και τι πειράζει κι αν γεράσαμε; μια τσαπιά η γη τη μετράει ακόμη. να ξέρεις μόνο πού και πότε να τη δώσεις. δεν χρειάζονται όλα φόρα. θέλουν και την πείρα τους.
κι άμα κουραστούμε, καθόμαστε λιγάκι. δεν θα μας κόψει κανείς το μεροκάματο. αφεντικό εμείς, εργάτης εμείς, κι η παρατήρηση πάλι σε μας: «ακόμη αυτό φτιάχνεις;»
ολόκληρος στόλος τα μηχανήματα, ολόκληρο πλήρωμα τα εργαλεία. κι όλοι περιμένουν από έναν άνθρωπο να τους έχει ετοιμοπόλεμους.
κατά τα άλλα, συνταξιούχος!
ας βρέχει λοιπόν. έχουμε κατώι, έχουμε δουλειά κι ένα κρασάκι για όταν τελειώσουμε. τα ξίδια χώρια — αρκετά ξινίζουμε άμα μείνουμε όλη μέρα στην καρέκλα.
αγύριστο κεφάλι, με τα χρόνια του και τα εργαλεία του. του λες «κάτσε λίγο» κι αυτός κατεβαίνει στο κατώι, γιατί θυμήθηκε ένα τσαπί που θέλει σφήνα. δεν λέμε να νικήσουμε τα χρόνια· να μη μας βρουν όλη μέρα στην καρέκλα θέλουμε. κι άμα πονέσει η μέση, καθόμαστε — το κεφάλι παραμένει αγύριστο!
Discover more from iloveithaki.gr
Subscribe to get the latest posts sent to your email.


