05.08.2017, 20:02 | εφσυν
Αριστείδης Καλάργαλης*
Πώς σταθμίζεται και μετριέται η σχέση μας με την πατρίδα και τη θρησκεία; Ο έχων δύο σημαίες στο μπαλκόνι του σπιτιού του, αυτός που είναι υπέρ των παρελάσεων είναι περισσότερο πατριώτης από αυτόν ο οποίος δεν έχει ούτε κοντάρι για τη σημαία στο σπίτι του;
Ανάμεσα σε δύο ανθρώπους αυτός που εκκλησιάζεται περισσότερο, κάνει τον σταυρό του πλειστάκις, ωσάν να παίζει έγχορδο μουσικό όργανο, είναι περισσότερο θρήσκος από άλλον που υπολείπεται αριθμητικά σε σταυρούς;
Εύκολα, όχι επιπόλαια, αλλά με στόχευση κάποιοι, ως άτομα και ως οργανωμένοι χώροι, χαρακτηρίζουν απάτριδες, άθεους, ενίοτε και κομμουνιστές, όσους έχουν διαφορετική άποψη και προσέγγιση.
Κάποτε ο Μυριβήλης παρακολουθούσε ένα σχολείο σε μια υπαίθρια εκδήλωσή του και χαιρόταν τη «ζωντανή αταξία» των μαθητριών. Γράφει, το μακρινό 1925, τη διαφωνία του για τη ομοιομορφία της γαλάζιας ποδιάς και την ενόχλησή του όταν μια δασκάλα δίνει οδηγίες στοίχισης και ζύγισης για δοκιμαστική παρέλαση.
«Μια δασκάλα –ένα κορίτσι αποτελούμενον μόνο από τεθλασμένας– σταμάτησε τη δική της τάξη και την έκανε τετράδες. Ηταν απ’ τις μικρές τάξεις, κάτι κοριτσούλια τόσα δα. Οταν πήρε πια καθένα τη θέση του και ζυγήθηκε ακριβώς πίσω απ’ την πρωτοστάτισσά του, η δασκάλα με τις τεθλασμένες διέταξε:
Τώρα με το “μαρς” θα πάτε με βήμα τακτικόν! […] και τα κοριτσούλια άρχισαν να πορπατάνε σαν αστείες καρικατούρες φαντάρων. Σήκωναν τις αδύνατες γαμπίτσες τους κι έμοιαζαν σα μια σειρά γαριδίτσες του γιαλού. Τα λυγερά κορμάκια τους αποξυλιάνανε, τα κεφαλάκια τους στεκούτανε όρθια σαν αχυρένια, και τα χεράκια τους κουνιότανε σα να τα κρέμασες από δυο καρφάκια χτυπημένα εκεί στους ώμους».
Μετά από χρόνια κατηγορήθηκε για εισαγωγή διάφορων καινών δαιμονίων στην εκπαίδευση -και απολύθηκε- ο παιδαγωγός Μίλτος Κουντουράς.
Σε ένα γράμμα του στον Μυριβήλη γράφει γιατί τον κατηγόρησαν: «με είπαν κομμουνιστή, άθρησκο, ανήθικο […] με είπαν αντεθνικό κτλ εμένα που ξόδεψα τη μισή ζωή μου στο στρατό και τόπαν άνθρωποι που εχόντραιναν τότε εις βάρος μας που πολεμούσαμε. Παπάδες ανήθικοι, λαθρέμποροι, δάσκαλοι – σκουλήκια…».
Σήμερα, από το νέο Προεδρικό Διάταγμα για την Πρωτοβάθμια εκπαίδευση, τους διάφορους θεματοφύλακες των αξιών τους απασχολεί αποκλειστικά η επιλογή του σημαιοφόρου και των παραστατών μέσω κλήρωσης.
Δεν πρέπει να εκπλησσόμαστε, σχολιάζει ο Μυριβήλης, «για τα μέσα και για την ποιότητα της πολεμικής» όσων είναι υπέρ των «αραχνιασμένων προλήψεων, δασκαλισμών, καθαρευουσιανισμών, βασιλοφρονισμών, και κάθε μούχλας ψυχικής». Προφητικά προβλέπει ότι η άμυνα από το «καθεστώς του νεοελληνικού μεσαιωνισμού […] θα συμβαίνει πάντοτε»!
*Συγγραφέας, διδάκτωρ Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας
