η αναβίωση μιας ένδοξης επετείου

212766-70763g-eamtvxs | 20:54 | 18 Οκτ. 2016

Τριαντάφυλλος Μηταφίδης

«Αδέρφια, συμπολίτες, η περίφημη πόλη μας, που επί τέσσερα χρόνια στέναζε κάτω από τη φασιστική μπότα, μα ποτέ δεν έπαψε να αντιστέκεται, είναι επιτέλους ελεύθερη. Ζήτω η ελεύθερη Ελλάδα! Ζήτω η λευτεριά! Ζήτω η αδούλωτη Θεσσαλονίκη! Ζήτω οι απελευθερωτές του ΕΛΑΣ! Για την ευτυχισμένη και πολυπόθητη αυτή μέρα έχυσαν το αίμα τους και θυσιάστηκαν τα πιο ακριβά παλικάρια και κορίτσια της πόλης μας. Δεν θα ξεχάσουμε ποτέ τους τολμηρούς και ανδρειωμένους που με τη ζωή τους μας έδειξαν τον δρόμο της λευτεριάς, αιώνια τιμή και δόξα στους ήρωές μας…»

Το  χαρμόσυνο αυτό μήνυμα έστελναν με το χωνί τους τα ξημερώματα της 30ης Οκτωβρίου 1944 στους ξαγρυπνισμένους κατοίκους της μαρτυρικής αλλά ανυπότακτης Θεσσαλονίκης δύο ΕΠΟΝίτισες σκαρφαλωμένες σε μια στέγη στην Άνω Πόλη. Είχαν κάθε λόγο να πανηγυρίζουν στην  πόλη του Ολοκαυτώματος, όπου ιδρύθηκε στις 15 Μαϊου 1941, ένας μόλις μήνα μετά την κατάληψή της από τους Ναζί, η «Ελευθερία», η πρώτη αντιστασιακή οργάνωση στην κατεχόμενη Ευρώπη. 

To τέλος της γερμανικής κατοχής στη Μακεδονία είχε διαφανεί ήδη από το καλοκαίρι του 1944, όταν η Ομάδα Μεραρχιών Μακεδονίας του ΕΛΑΣ, υπό τον στρατηγό Ευριπίδη Μπακιρτζή, απελευθέρωνε τη μία μετά την άλλη τις πόλεις της Δ. Μακεδονίας. Η απελευθέρωση της Αθήνας και του Βελιγραδίου έκανε τους Σαλονικιούς να νιώθουν πως και τα δικά τους δεινά έφταναν στο τέλος.

Η ιστορική απόφαση του Μάρκου Βαφειάδη και του Ευριπίδη Μπακιρτζή να παραβιάσουν τη Συμφωνία της Καζέρτας και να προελάσουν προς τη Θεσσαλονίκη αποδείχτηκε σωτήρια, καθώς όχι μόνο γλύτωσαν τις υπό ανατίναξη υποδομές της (λιμάνι, ηλεκτρικές εταιρίες, υδραγωγεία, αλευρόμυλους, κ.λπ.) αλλά και από τα δικά της «Δεκεμβριανά». Επιπλέον, οι απελευθερωτικές δυνάμεις του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ ανέλαβαν το τιτάνιο έργο της μετάβασης της πόλης από τη σκλαβιά στην ελευθερία έως την επάρατη συμφωνία της Βάρκιζας.

Έπρεπε να περάσουν 37 χρόνια για να τιμήσουν οι Θεσσαλονικείς την  επέτειο «απολυτρώσεως» της πόλης με πρωτοβουλία του αριστερού δήμαρχου Θανάση Γιαννούση και τη συμμετοχή των δημάρχων Σταυρούπολης, Αμπελοκήπων και Ευόσμου. Την παρακαταθήκη αυτή θα συνεχίσει μέχρι το 1986 και ο κατοπινός δήμαρχος Θ. Μαναβής, ενώ επί δημαρχίας Σ. Κούβελα παύει κάθε εορτασμός της «ενοχλητικής» αυτής  επετείου.

Το υπουργείο Β. Ελλάδος και η ΤΕΔΚ θα συνεχίσουν να τιμούν την επέτειο, ώσπου, μετά το 1989, σβήνεται από το δημοτικό εορτολόγιο, για να αναβιώσει το 2014 με ειδική τιμητική συνεδρίαση του Δ.Σ. Θεσσαλονίκης.

72 χρόνια μετά, η Επιτροπή Ονοματοθεσιών του Δ.Θ προτείνει να αφιερωθεί κεντρικός δρόμος της πόλης στην «30/10/1944»-μέρα «απολυτρώσεως της Θεσσαλονίκης από τους Ναζί». Εξακολουθούν όμως να φιγουράρουν, με απόφαση του χουντικού Δ.Σ.Θ. και την ανοχή των κατοπινών, τα ονόματα όσων προϋπάντησαν, συνεργάστηκαν και κατευόδωσαν τους τυράννους της φαιάς πανούκλας, όπως οι κατοχικοί δήμαρχοι Κ. Μερκουρίου και Γ. Σερεμέτης. 

Έστω και με καθυστέρηση 72 ετών, το Δ.Σ.Θ., πρέπει να ακυρώσει τις κατάπτυστες αυτές ονοματοδοσίες και να κοσμήσει τους δρόμους της πόλης με τα ονόματα των απελευθερωτών της. Μια τέτοια απόφαση, με τον προφανή συμβολισμό της, θα αποτελεί και πολιτικό όπλο απέναντι στη νεοναζιστική Χ.Α.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ…

Το βροντερό ΟΧΙ στο ναζισμό, η γερμανική Ύβρις και η…

Σκούπισε τα μάτια της με την άκρη της ποδιάς της – Μνήμη…

Η αντίσταση απέναντι στα δικτατορικά καθεστώτα της…

Hot this week

δδμανιάς: «“θα γυρίσω”, είπε. και πέρασαν δέκα χρόνια.»

iloveithaki.gr, 6/5/2026 — είδες τη μικρή στο κινητό;— την είδα…—...

δδμανιάς: «με την φτώχεια που υπάρχει, μιλάνε για δημογραφικό; ποιον κοροϊδεύουν

iloveithaki.gr, 3/5/2026 δεν είμαστε στην εποχή της Παγγαία.ούτε μας τελειώνει κανένας...

greece at demographic crossroads

Stanitsas Dionisis Σας καλούμε την Τετάρτη 6 Μαΐου και ώρα...

δδμανιάς: ζούμε στο όριο — και μας ζητούν κι άλλο

iloveithaki.gr, 5/5/2026 στα χαρτιά δεν είμαστε τελευταίοι.στην τσέπη… το νιώθουμε. κι...

Καμία καθυστέρηση στην μελέτη του βιολογικού καθαρισμού της Ιθάκης.

iloveithaki.gr, 4/5/2026 Stanitsas Dionisis Μετά τη συζήτηση στο Περιφερειακό Συμβούλιο, είναι...

Topics

δδμανιάς: «“θα γυρίσω”, είπε. και πέρασαν δέκα χρόνια.»

iloveithaki.gr, 6/5/2026 — είδες τη μικρή στο κινητό;— την είδα…—...

δδμανιάς: «με την φτώχεια που υπάρχει, μιλάνε για δημογραφικό; ποιον κοροϊδεύουν

iloveithaki.gr, 3/5/2026 δεν είμαστε στην εποχή της Παγγαία.ούτε μας τελειώνει κανένας...

greece at demographic crossroads

Stanitsas Dionisis Σας καλούμε την Τετάρτη 6 Μαΐου και ώρα...

δδμανιάς: ζούμε στο όριο — και μας ζητούν κι άλλο

iloveithaki.gr, 5/5/2026 στα χαρτιά δεν είμαστε τελευταίοι.στην τσέπη… το νιώθουμε. κι...

Καμία καθυστέρηση στην μελέτη του βιολογικού καθαρισμού της Ιθάκης.

iloveithaki.gr, 4/5/2026 Stanitsas Dionisis Μετά τη συζήτηση στο Περιφερειακό Συμβούλιο, είναι...

δδμανιάς: βιολογικός ιθάκης: δεν ζητάμε πολλά, ημερομηνίες

iloveithaki.gr, 4/5/2026 γράφτηκαν πολλά.απαντήθηκαν κι άλλα. ο δήμος λέει:δεν υπάρχει καμία...

δδμανιάς: ο κόσμος σε κατάσταση… διαχείρισης φόβου

iloveithaki.gr, 2/5/2026 πρώτα σε τρομάζουν. μετά σε σώζουν. στο τέλος...

δδμανιάς: ο βιολογικός της ιθάκης, νέα οδύσσεια… με προθεσμία

iloveithaki.gr, 2/5/2026 τρεις λέξεις: καθυστέρηση. κόστος. πίεση. ο βιολογικός καθαρισμός της...

Related Articles

Popular Categories