iloveithaki.gr, 12/3/2026
ο απλός άνθρωπος θέλει μια απλή ζωή.
να δουλεύει.
να τρώει.
να μεγαλώνει τα παιδιά του.
χωρίς μεγάλα ρίσκα.
οι κοινωνίες χτίστηκαν πάνω σε αυτή την ανάγκη.
στην ασφάλεια.
αλλά υπάρχει μια κατηγορία ανθρώπων που ζει αλλιώς.
αυτοί που κυνηγούν δύναμη, πλούτο, φήμη.
αυτοί παίρνουν ρίσκα.
έτσι γράφεται η ιστορία.
σήμερα όμως το ρίσκο είναι μεγαλύτερο από ποτέ.
η δυτική οικονομία βρίσκεται μπροστά σε ένα παράξενο δίλημμα.
αν μείνει ακίνητη, φοβάται ότι θα συρρικνωθεί.
αν κινηθεί επιθετικά, κινδυνεύει να ανοίξει πόρτες που δεν κλείνουν εύκολα.
η κίνα μεγάλωσε.
πολύ.
η αμερική το βλέπει.
και φοβάται μήπως για πρώτη φορά μετά από έναν αιώνα χάσει την πρωτοκαθεδρία.
και έτσι ο κόσμος μπαίνει σε μια εποχή επικίνδυνη.
ο πόλεμος που βλέπουμε δεν είναι απλώς αμερική εναντίον ιράν.
είναι ένα κομμάτι ενός μεγαλύτερου παιχνιδιού ισχύος.
οι στόλοι κινούνται.
τα στενά γεμίζουν ένταση.
τα πλοία γίνονται στόχοι.
και οι αγορές τρέμουν.
γιατί η οικονομία μισεί το ρίσκο.
αλλά καμιά φορά το σύστημα πιστεύει ότι πρέπει να το πάρει για να επιβιώσει.
εκεί βρίσκεται ο κίνδυνος.
όταν το ρίσκο γίνεται στρατηγική.
και τότε ο κόσμος θυμάται μια παλιά αλήθεια.
οι αυτοκρατορίες φοβούνται περισσότερο την παρακμή παρά τον πόλεμο.
θιακός επίλογος
στο θιάκι ο καιρός άνοιξε.
οι μαστόροι δουλεύουν.
τα σπίτια ετοιμάζονται για τη σαιζόν.
οι άνθρωποι θέλουν απλώς να ζήσουν.
μα κάπου μακριά
σε γραφεία, στρατηγεία και χρηματιστήρια
κάποιοι παίζουν το μεγαλύτερο ρίσκο της εποχής μας.
και αν το χάσουν,
θα το πληρώσουν όλοι.
κι ένα ποιηματάκι για τον άνθρωπο και το γαμώτο…
Τάσου Λειβαδίτη, «Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος»
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
δεν θα πάψεις ούτε στιγμή ν’ αγωνίζεσαι για την ειρήνη και για το δίκιο.
Θα βγεις στους δρόμους, θα φωνάξεις, τα χείλια σου θα
ματώσουν απ’ τις φωνές
το πρόσωπό σου θα ματώσει από τις σφαίρες — μα ούτε βήμα πίσω.
Κάθε κραυγή σου μια πετριά στα τζάμια των πολεμοκάπηλων
Κάθε χειρονομία σου σα να γκρεμίζεις την αδικία.
Και πρόσεξε: μη ξεχαστείς ούτε στιγμή.
Έτσι λίγο να θυμηθείς τα παιδικά σου χρόνια
αφίνεις χιλιάδες παιδιά να κομματιάζονται την ώρα που παίζουν ανύποπτα στις πολιτείες
μια στιγμή αν κοιτάξεις το ηλιοβασίλεμα
αύριο οι άνθρωποι θα χάνουνται στη νύχτα του πολέμου
έτσι και σταματήσεις μια στιγμή να ονειρευτείς
εκατομμύρια ανθρώπινα όνειρα θα γίνουν στάχτη κάτω απ’ τις οβίδες.
Δεν έχεις καιρό
δεν έχεις καιρό για τον εαυτό σου
αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
μπορεί να χρειαστεί ν’ αφίσεις τη μάνα σου, την αγαπημένη
ή το παιδί σου.
Δε θα διστάσεις.
Θ’ απαρνηθείς τη λάμπα σου και το ψωμί σου
θ’ απαρνηθείς τη βραδινή ξεκούραση στο σπιτικό κατώφλι
για τον τραχύ δρόμο που πάει στο αύριο.
Μπροστά σε τίποτα δε θα δειλιάσεις κι ούτε θα φοβηθείς.
Το ξέρω, είναι όμορφο ν’ ακούς μια φυσαρμόνικα το βράδι,
να κοιτάς έν’ άστρο, να ονειρεύεσαι
είναι όμορφο σκυμένος πάνω απ’ το κόκκινο στόμα της αγάπης σου
να την ακούς να σου λέει τα όνειρά της για το μέλλον.
Μα εσύ πρέπει να τ’ αποχαιρετήσεις όλ’ αυτά και να ξεκινήσεις
γιατί εσύ είσαι υπεύθυνος για όλες τις φυσαρμόνικες του κόσμου, για όλα τ’ άστρα, για όλες τις λάμπες και για όλα τα όνειρα
αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
μπορεί να χρειαστεί να σε κλείσουν φυλακή για είκοσι ή και περισσότερα χρόνια
μα εσύ και μες στη φυλακή θα θυμάσαι πάντοτε την άνοιξη,
τη μάνα σου και τον κόσμο.
Εσύ και μες απ’ το τετραγωνικό μέτρο του κελλιού σου
θα συνεχίζεις τον δρόμο σου πάνω στη γη.
Κι’ όταν μες στην απέραντη σιωπή, τη νύχτα
θα χτυπάς τον τοίχο του κελλιού σου με το δάχτυλο
απ’ τ’ άλλο μέρος του τοίχου θα σου απαντάει η Ισπανία.
Εσύ, κι ας βλέπεις να περνάν τα χρόνια σου και ν’ ασπρίζουν τα μαλλιά σου
δε θα γερνάς.
Εσύ και μες στη φυλακή κάθε πρωί θα ξημερώνεσαι πιο νέος
Αφού όλο και νέοι αγώνες θ’ αρχίζουνε στον κόσμο
αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
θα πρέπει να μπορείς να πεθάνεις ένα οποιοδήποτε πρωινό.
Αποβραδίς στην απομόνωση θα γράψεις ένα μεγάλο τρυφερό γράμμα στη μάνα σου
θα γράψεις στον τοίχο την ημερομηνία, τ’ αρχικά του ονόματός σου και μια λέξη: Ειρήνη
σα να ’γραφες όλη την ιστορία της ζωής σου.
Να μπορείς να πεθάνεις ένα οποιοδήποτε πρωινό
να μπορείς να σταθείς μπροστά στα έξη ντουφέκια
σα να στεκόσουνα μπροστά σ’ ολάκαιρο το μέλλον.
Να μπορείς, απάνω απ’ την ομοβροντία που σε σκοτώνει
εσύ ν’ ακούς τα εκατομμύρια των απλών ανθρώπων που τραγουδώντας πολεμάνε για την ειρήνη.
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
[πηγή: Τάσος Λειβαδίτης, Ποίηση, Κέδρος, Αθήναι 1979 (2η έκδ.), σ. 121-124]
< http://photodentro.edu.gr/photod…/leivaditis1_pidx0051499/ >
