8 μάρτη: να την γιορτάζουν και οι άνδρες

Η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας δεν αφορά μόνο το «μισό του ουρανού», αφορά όλη την κοινωνία από οικονομική, κοινωνική και πολιτική άποψη. Αρα, φεμινιστές οφείλουν να είναι και οι άνδρες.

Στην πορεία της Ιστορίας, ο ρόλος των γυναικών ποτέ δεν ήταν δευτερεύων. «Σ’ ολάκερη την Οδύσσεια» –γράφει ο Παναγής Λεκατσάς στο βιβλίο του «Η μητριαρχία»– «κυριαρχούν γυναικείες μορφές εξαιρετικού μεγαλείου. Η Καλυψώ, η Κίρκη, η Ναυσικά, η Αρήτη, η Πηνελόπη».

Γυναικεία είναι και η πιο διαχρονική ενσάρκωση της ελευθερίας που έχουμε από την αρχαιότητα με τη μορφή της Αντιγόνης, που συμβολίζει την εξέγερση όχι μόνο της γυναίκας, αλλά γενικότερα του ανθρώπου εναντίον κάθε τυραννίας.

Ομως, παρότι «οι γυναίκες μετείχαν πάντα στα μεγάλα γεγονότα της Ιστορίας», όπως διαπιστώνει η Ροσάνα Ροσάντα, δεν κέρδισαν την ισότητα ούτε με τη μεγάλη Γαλλική Επανάσταση του 1789.

Η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη εξαιρεί τις γυναίκες, παρά τη σημαντική συμμετοχή και συμβολή στην έκβαση της επανάστασης.

Αυτό οδήγησε την Ολυμπία ντε Γκουζ να γράψει το 1791 «Τα δικαιώματα της γυναίκας και της πολίτισσας». Ωστόσο, όχι μόνο δεν βρήκε ανταπόκριση, αλλά την έστησαν στην αγχόνη.

Μάλιστα, η γαλλική Εθνοσυνέλευση το 1795 εξέδωσε διάταγμα που ζητούσε: «Ολες οι γυναίκες θα πρέπει να αποσυρθούν μέχρι νεότερης διαταγής στην αντίστοιχη κατοικία».

Η βιομηχανική εποχή φέρνει όλο και περισσότερες γυναίκες στην αγορά εργασίας, με φυσικό επακόλουθο την ένταξή τους και στα συνδικάτα. Αρχές του 20ού αιώνα σημειώνονται και οι πρώτες κατακτήσεις στην κατεύθυνση ισότητας των φύλων με την αναγνώριση από πολλές χώρες του δικαιώματος εκλέγειν και εκλέγεσθαι για όλες τις γυναίκες.

Μέχρι σήμερα, πολλές διεθνείς συμβάσεις για την ισότητα των φύλων έχουν υπογραφεί και έχουν ενσωματωθεί στις εθνικές νομοθεσίες.

Ωστόσο στην πράξη, μεγάλες ανισότητες παραμένουν. Ο «σεξισμός» ως ιδιαίτερη μορφή ρατσισμού επιβιώνει στις κοινωνίες και η γενικότερη διεύρυνση των ανισοτήτων πλήττει πιο έντονα τις γυναίκες, π.χ. η ανεργία σε αυτές είναι διπλάσια από τους άνδρες.

Τους πολέμους, τη βία και την προσφυγιά υφίστανται, κατά κύριο λόγο, οι γυναίκες καθώς και τα παιδιά.

Πρόσφατα, είδαν το φως της δημοσιότητας καταγγελίες για εκτεταμένα κρούσματα σεξουαλικής εκμετάλλευσης γυναικών στη Συρία και άλλες χώρες, ακόμα και από διεθνείς ΜΚΟ και ειρηνευτικές αποστολές του ΟΗΕ.

Από την άλλη, εκατομμύρια γυναίκες συμμετέχουν ενεργά στο παγκόσμιο φιλειρηνικό και αντιπολεμικό κίνημα.

Ηδη από τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, ιδρύθηκαν γυναικεία κινήματα ειρήνης, που το 1919 οδήγησαν στην ίδρυση, στη Ζυρίχη, της Διεθνούς Ενωσης Γυναικών για την Ειρήνη και την Ελευθερία.

* μέλους της Κ.Ε. του ΣΥΡΙΖΑ