Τόσο μακριά, ώστε το φως του, που ταξιδεύει με ταχύτητα 300 χιλιάδες χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο και σε ένα γήινο έτος διανύει απόσταση 10 τρισεκατομμυρίων χιλιομέτρων (τόση είναι η απόσταση που ορίζεται ως ένα έτος φωτός), χρειάζεται 50 εκατομμύρια γήινα έτη για να φτάσει σε μας.
Γεγονός που σημαίνει ότι τα σήματα τα οποία φωτογραφήσαμε πριν από λίγες μέρες, ταξίδευαν επί 50 εκατομμύρια χρόνια. Οι φωτογραφίες δηλαδή που «τραβήξαμε» μας δείχνουν όχι πώς είναι αυτή η μαύρη τρύπα σήμερα, αλλά πώς αυτή ήταν 50 εκατομμύρια χρόνια πριν.
Στον δικό μας μικρό πλανήτη, 50 εκατομμύρια χρόνια πριν οι μακρινοί πρόγονοι των σημερινών φαλαινών και των δελφινιών, των δύο κύριων εκπροσώπων των θαλάσσιων θηλαστικών, ζούσαν στην ξηρά – σε περιοχές που σήμερα αντιστοιχούν στις Ινδίες και στο Πακιστάν.
Από εκεί ξεκίνησαν ένα μακρινό ταξίδι, μακρινό τόσο στον χώρο όσο και στον χρόνο, προς τις υπόλοιπες περιοχές του πλανήτη.
Πριν από λίγες μέρες μάλιστα ανακαλύφθηκε ένας χαμένος κρίκος αυτής της διαδικασίας εποικισμού και ταυτόχρονα της βιολογικής εξέλιξης του συγκεκριμένου είδους: Στις ακτές του Νότιου Περού εντοπίστηκε το απολίθωμα μιας τετράποδης φάλαινας που υπολογίζεται ότι έζησε πριν από 42,6 εκατομμύρια χρόνια.
Τα τέσσερα πόδια της έφεραν οπλές και μπορούσαν να σηκώσουν το βάρος τού μήκους τεσσάρων μέτρων σώματός της, ώστε να μπορεί να περπατά, έστω και με δυσκολία, στην ξηρά. Εκτιμάται ότι περνούσε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής της στη θάλασσα, όπου και αναζητούσε την τροφή της.
Το είδος της, πολύ μακρινή απόγονος του ιπποπόταμου, χρειάστηκε εκατομμύρια χρόνια για να εξελιχθεί: αρχικά σε αμφίβιο και στη συνέχεια σε καθαρά θαλάσσιο θηλαστικό που κυριάρχησε στους ωκεανούς, κάτι που επέτρεψε την υπέρμετρη σωματική της μεγέθυνση που βλέπουμε να έχουν οι σημερινές φάλαινες.
Η μαύρη τρύπα μάς στέλνει από τόσο μακριά ένα ξεκάθαρο μήνυμα, ένα ολόφωτο σήμα: αυτό της απεραντοσύνης και του μεγαλείου του Σύμπαντος. Και μέσω αυτών μας βοηθά να επανακαθορίσουμε τη δική μας θέση στο Σύμπαν.
Το απολίθωμα της τετράποδης φάλαινας έρχεται να συμπληρώσει και να ενισχύσει το μήνυμα αυτό, υπενθυμίζοντας την κοινή μας προέλευση: τα μόρια της αστρικής σκόνης.
*(Ph.D.)2, επίκουρος καθηγητής Ιατρικής Φυσικής-Υπολογιστικής Ιατρικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης
