η ώρα των θεσμικών αλλαγών

Η χώρα έχει μπει ήδη στη μεταμνημονιακή περίοδο. Μετά από οκτώ χρόνια Μνημονίων και επιτροπείας, η χώρα ανακτά την κυριαρχία της και ξαναπαίρνει στα χέρια της τα εργαλεία για τη χάραξη της πολιτικής.

Σήμερα δύο πεδία πολιτικών πρωτοβουλιών έχουν διαμορφωθεί. Το ένα αφορά την προώθηση μέτρων για τη στήριξη της κοινωνίας και την ανάκαμψη της πραγματικής οικονομίας. Το άλλο είναι η προώθηση ώριμων προοδευτικών αλλαγών για την ενίσχυση της λαϊκής κυριαρχίας και τη θεσμική αναβάθμιση του κοινοβουλευτισμού.

Το παλιό πολιτικό κατεστημένο, που κυβέρνησε τη χώρα για δεκαετίες, δεν μπήκε ποτέ στη λογική μιας πραγματικά προοδευτικής συνταγματικής αναθεώρησης. Η κυρίαρχη αντίληψη για το σύνταγμα ήταν πάντοτε περιορισμένη σε συντηρητικό και ελεγχόμενο πλαίσιο, με εξαίρεση κάποιες παρεμβάσεις αποσπασματικές, ενίοτε και εργαλειακού χαρακτήρα, όπως αυτή περί της ευθύνης των υπουργών.

Η Αριστερά, που διαχρονικά υπερασπιζόταν την ανάγκη μιας προοδευτικής συνταγματικής αλλαγής, δεν είχε ποτέ μέχρι σήμερα τη δυνατότητα να διαμορφώσει τους αναγκαίους συσχετισμούς για κάτι τέτοιο.

Σήμερα τα πράγματα είναι διαφορετικά. Απέναντι σε ένα κοινό μέτωπο συντηρητικού λαϊκισμού και ακραίου νεοφιλελευθερισμού, η Αριστερά μπορεί να αποτελέσει βασικό πόλο μιας μεγάλης προοδευτικής πλειοψηφίας γύρω από ώριμες συνταγματικές αλλαγές, που θα δίνουν ουσιαστικότερο περιεχόμενο στις λειτουργίες του δημοκρατικού πολιτεύματος, θα διευρύνουν τη λαϊκή κυριαρχία, θα κατοχυρώνουν τα κοινωνικά δικαιώματα.

Η Αριστερά πρέπει να υπερασπιστεί τις τομές που προωθεί, μιλώντας με καθαρό και ορθολογικό τρόπο και απαντώντας στις αντίθετες απόψεις με ισχυρά και τεκμηριωμένα επιχειρήματα. Στόχος είναι η προοδευτική συνταγματική αναθεώρηση, πέρα από καθορισμένη κοινοβουλευτική διαδικασία, να γίνει υπόθεση ολόκληρης της κοινωνίας.