Οι τραπεζίτες, τα δάνεια και η Τράπεζα της Ελλάδος
Tου Γιάννη Σιώτου
Το πιο ωραίο σε αυτήν την τελευταία πενταετία είναι να παρακολουθεί κανείς την προσπάθεια των ισχυρών να καταστήσουν τους αδύνατους υπεύθυνους για τα δεινά της χώρας. Για παράδειγμα, οι “μαύρες τρύπες” των τραπεζών. Ενώ όλοι μιλούν γι’ αυτές και είναι ξεκάθαρη η προσπάθεια των ισχυρών -τραπεζιτών, ολιγαρχών- να φορτώσουν τις ευθύνες και τον λογαριασμό στους πολλούς, κανείς δεν έχει ερευνήσει ποιος είναι ο πραγματικά υπεύθυνος γι’ αυτές τις “μαύρες τρύπες”.
Για παράδειγμα, δεν είναι λίγοι εκείνοι οι οικονομολόγοι οι οποίοι στον δημόσιο λόγο τους ρίχνουν τις ευθύνες στους εκατοντάδες χιλιάδες μεροκαματιάρηδες που πείστηκαν από τα λόγια των τραπεζών και δανείστηκαν τα χρήματα για το… κεραμίδι. Ήταν άφρονες, υποστηρίζουν οι περισπούδαστοι οικονομολόγοι και έτσι αποφεύγουν την ουσία του προβλήματος: την ευθύνη αυτών που τους δάνεισαν, των τραπεζιτών. Η νομοθεσία για τους όρους και τις προϋποθέσεις χορήγησης ιδιωτικών δανείων ίσχυε από την Τράπεζα της Ελλάδος από τις αρχές της δεκαετίας του 2000. Υπήρχαν συγκεκριμένες προβλέψεις, οι οποίες αναπροσαρμόστηκαν στη συνέχεια για όλα: τα εισοδήματα των δανειοληπτών και το ποσοστό που αντιπροσωπεύουν οι τοκοχρεωλυτικές δόσεις. Επίσης οι ίδιες διατάξεις έκαναν σαφή πρόβλεψη για τα ποσοστά της κάλυψης του δανείου από την αξία του ακινήτου που χρηματοδοτούσαν οι τράπεζες. Το θεσμικό πλαίσιο τα είχε προβλέψει όλα και επικαιροποιούνταν σε τακτά χρονικά διαστήματα.
Και όμως κανείς δεν έλεγξε αν το συγκεκριμένο θεσμικό πλαίσιο τηρήθηκε. Κανείς δεν ασχολήθηκε με την ποιότητα των εκτιμήσεων των δανείων. Κανείς από τους αρμόδιους δεν αναρωτήθηκε αν τελικά οι τράπεζες βάδισαν πάνω στα μονοπάτια του θεσμικού πλαισίου ή αν το καταστρατήγησαν και με ποιο τρόπο. Προφανώς, είναι πιο εύκολο να φορτώνει κανείς τις ευθύνες στον ανώνυμο μεροκαματιάρη παρά στον επώνυμο τραπεζίτη. Ο πρώτος δεν έχει φωνή και επομένως κανείς δεν τον ακούει, ενώ ο άλλος, ο ισχυρός, έχει ντουντούκες που μπορούν να “μεταφέρουν” τη φωνή του από τη μια άκρη της χώρας στην άλλη. Κοντολογίς, ο μεροκαματιάρης είναι το εύκολο θύμα, σε αντίθεση με τους άλλους, τους ισχυρούς, που η σύγκρουση μαζί τους μπορεί να βγάλει στην επιφάνεια πολλά από αυτά που με επιμέλεια προσπαθούν να κρύψουν από την αρχή της κρίσης κάτω από το τραπέζι.
Αυτήν την οφθαλμοφανή αλήθεια ελάχιστοι είναι αυτοί που την προβάλλουν και ακόμα λιγότεροι εκείνοι οι οποίοι αγωνίζονται για να την αναδείξουν. Με κορώνες του στυλ “μαζί τα φάγαμε” γίνεται μία προσπάθεια να αποδοθούν ευθύνες μόνο στη μία πλευρά και να αγνοηθούν της άλλης. Η πρακτική αυτή, είτε το θέλουμε είτε όχι, είναι πλήγμα στην ίδια τη Δημοκρατία και στην αίσθηση δικαίου που θα πρέπει να εμπνέει κάθε Έλληνα πολίτη. Η αρχή είναι εύκολη: μια ενδελεχής έρευνα για το κατά πόσο τηρήθηκε το πλαίσιο που είχε ορίσει η κεντρική τράπεζα για τους όρους και τις προϋποθέσεις χορήγησης δανείων. Και φυσικά, εκτός από τα ποσοτικά δεδομένα, αυτό που θα πρέπει να ληφθεί υπόψη είναι και τα ποιοτικά. Μόνο αν ο απλός άνθρωπος γνωρίζει ότι τελικά δεν είναι αυτός το μοναδικό θύμα, μπορεί να έχει ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο.
αυγή web | 25/okt/201
