άρθρο γνώμης με τεκμηριωμένα στοιχεία του δδμανιά
Με άξονες:
- κέρδη δισεκατομμυρίων για τις τράπεζες,
- ακριβά στεγαστικά και επιχειρηματικά δάνεια,
- ελάχιστους τόκους στις καταθέσεις,
- τραπεζικές προμήθειες,
- κόκκινα δάνεια που πέρασαν σε funds και servicers,
- πλειστηριασμούς κατοικιών,
- και έναν λαό που στήριξε τις τράπεζες με τις ανακεφαλαιοποιήσεις, αλλά σήμερα δυσκολεύεται να στηρίξει το δικό του σπίτι.
σχεδόν 5 δισ. ευρώ κέρδη για τις τέσσερις συστημικές τράπεζες το 2025, ενώ εκατομμύρια πολίτες παραμένουν παγιδευμένοι στα χρέη
Οι αριθμοί ευημερούν. Οι τράπεζες ανακοινώνουν κέρδη, μοιράζουν μερίσματα, επαναγοράζουν μετοχές και εμφανίζουν καθαρούς ισολογισμούς. Η κυβέρνηση παρουσιάζει αυτή την εικόνα ως ακόμη μία απόδειξη ότι η ελληνική οικονομία γύρισε σελίδα.
Μόνο που πίσω από τους ισολογισμούς υπάρχει μια άλλη Ελλάδα: άνθρωποι που μετρούν το υπόλοιπο του μήνα, συνταξιούχοι που κόβουν από το φαγητό για να πληρώσουν το ρεύμα, νέοι που δεν μπορούν να αποκτήσουν σπίτι και μικρές επιχειρήσεις που δυσκολεύονται ακόμη και να περάσουν την πόρτα μιας τράπεζας.
Το 2025 οι τέσσερις μεγάλες τράπεζες —Εθνική, Eurobank, Πειραιώς και Alpha Bank— κατέγραψαν συνολικά καθαρά κέρδη σχεδόν 5 δισ. ευρώ. Τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματά τους περιορίστηκαν κάτω από το 4% και τα μερίσματα επέστρεψαν ύστερα από δεκαέξι χρόνια.
Πρόκειται για τις ίδιες τράπεζες που στη διάρκεια της κρίσης στηρίχθηκαν με περίπου 50 δισ. ευρώ κρατικού χρήματος. (Reuters, 21/3/2026)
Δεν είναι κακό να είναι υγιείς οι τράπεζες. Μια χώρα χρειάζεται ασφαλείς τράπεζες που χρηματοδοτούν την παραγωγή, τα νοικοκυριά και τις μικρές επιχειρήσεις. Το ερώτημα είναι διαφορετικό:
Ποιον υπηρετεί αυτή η ευημερία και πόσο φτάνει στην κοινωνία που πλήρωσε για τη διάσωσή τους;
τα κόκκινα δάνεια έφυγαν από τις τράπεζες, όχι από τη ζωή των ανθρώπων
Από το 2019 περίπου 57 έως 60 δισ. ευρώ προβληματικών δανείων τιτλοποιήθηκαν ή μεταφέρθηκαν σε εταιρείες διαχείρισης. Έτσι καθάρισαν οι τραπεζικοί ισολογισμοί. Δεν καθάρισε όμως το χρέος του πολίτη. Απλώς άλλαξε χέρια.
Σήμερα, σύμφωνα με εκτίμηση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, περίπου 3 εκατομμύρια μη εξυπηρετούμενα δάνεια αφορούν 2,4 εκατομμύρια ανθρώπους. Πολλοί από αυτούς, όπως και πολλές μικρές επιχειρήσεις, παραμένουν ουσιαστικά αποκλεισμένοι από τη χρηματοδότηση. (Reuters, 31/3/2026)
Αυτή είναι η μεγάλη αντίφαση: το τραπεζικό σύστημα εμφανίζεται θεραπευμένο, αλλά ένα τεράστιο κομμάτι της κοινωνίας εξακολουθεί να ζει μέσα στην αρρώστια του παλιού χρέους.
Η τράπεζα έβγαλε το κόκκινο δάνειο από το βιβλίο της. Η οικογένεια δεν έβγαλε το χρέος από τη ζωή της.
Και όταν ο οφειλέτης έχει απέναντί του ένα fund ή έναν servicer, συνήθως δεν συναντά έναν μηχανισμό κοινωνικής επανένταξης. Συναντά απαιτήσεις, τηλεφωνήματα, ρυθμίσεις που συχνά δεν αντέχει το πραγματικό του εισόδημα και τον φόβο του πλειστηριασμού.
δύο οικονομίες στην ίδια χώρα
Οι τράπεζες κερδίζουν από τους τόκους και τις προμήθειες, ενώ μεγάλο μέρος της κοινωνίας πληρώνει ακριβά το χρήμα και αμείβεται ελάχιστα για τις καταθέσεις του.
Οι μεγάλες επιχειρήσεις βρίσκουν ευκολότερα χρηματοδότηση, την ώρα που η μικρή επιχείρηση, ο αυτοαπασχολούμενος και το νέο ζευγάρι συχνά μένουν εκτός.
Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, το 2024 το 26,9% του πληθυσμού της Ελλάδας —περίπου 2,7 εκατομμύρια άνθρωποι— βρισκόταν σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού. (Eurostat, δείκτης AROPE)
Η Ελλάδα είχε επίσης το μεγαλύτερο ποσοστό επιβάρυνσης από το κόστος στέγασης στην Ευρωπαϊκή Ένωση: 28,9%, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος ήταν 8,2%. (Eurostat, κόστος στέγασης)
Αυτή δεν είναι ευημερία που μοιράζεται. Είναι δύο οικονομίες που κινούνται στην ίδια χώρα χωρίς να συναντιούνται.
Στη μία υπάρχουν κέρδη, μερίσματα και επιβραβεύσεις μετόχων. Στην άλλη υπάρχουν χαμηλοί μισθοί, κουτσουρεμένες συντάξεις, ακρίβεια, ακριβή κατοικία και διαρκής ανασφάλεια.
ποιος πλήρωσε και ποιος εισπράττει;
Στα δύσκολα χρόνια, η κοινωνία κλήθηκε να σώσει το τραπεζικό σύστημα επειδή, σωστά, δεν μπορούσε να αφεθεί να καταρρεύσει.
Οι εργαζόμενοι και οι συνταξιούχοι πλήρωσαν όμως βαρύ τίμημα: φόρους, περικοπές, ανεργία, απώλεια εισοδήματος και περιουσίας.
Τώρα που οι τράπεζες επέστρεψαν στην κερδοφορία, η κοινωνία δικαιούται να ζητά ανταπόδοση. Όχι χαριστικές πράξεις, αλλά δικαιοσύνη και πραγματική λειτουργία της οικονομίας.
Χρειάζονται βιώσιμες ρυθμίσεις με βάση το πραγματικό εισόδημα του οφειλέτη, ουσιαστική προστασία της πρώτης κατοικίας των ευάλωτων, περιορισμός των προμηθειών, δικαιότερη απόδοση στις καταθέσεις και πρόσβαση των μικρών επιχειρήσεων και των νέων ανθρώπων στη χρηματοδότηση.
Χρειάζεται επίσης αυστηρός δημόσιος έλεγχος στη λειτουργία των εταιρειών διαχείρισης, ώστε ο πολίτης να μην αντιμετωπίζεται ως αριθμός σε έναν φάκελο.
Η κυβέρνηση πανηγυρίζει για την επενδυτική βαθμίδα, τα πλεονάσματα και την εικόνα των τραπεζών. Όμως η πραγματική βαθμολογία μιας οικονομίας δεν γράφεται μόνο στις εκθέσεις των οίκων αξιολόγησης.
Γράφεται στο σπίτι που δεν χάνεται, στη σύνταξη που φτάνει, στον νέο που μπορεί να μείνει στον τόπο του και στη μικρή επιχείρηση που βρίσκει οξυγόνο.
Οι τράπεζες σώθηκαν και ξαναστάθηκαν στα πόδια τους. Τώρα πρέπει να σταθεί στα πόδια του και ο λαός.
Γιατί οικονομία που ευημερεί μόνο στους ισολογισμούς, ενώ η κοινωνία φτωχαίνει, δεν είναι επιτυχία.
Είναι μια βαθιά πολιτική και κοινωνική αποτυχία.
«Μας φόρτωσαν δάνεια, τόκους, προμήθειες και φόβο. Κάποτε όμως έρχεται η στιγμή που ο λαός λέει: δεν σε γουστάρω πια πουτάνα.» δδμανιάς
