iloveithaki.gr, 3/4/2026
ένα κείμενο για την αντοχή των λαών και την πτώση των βαβέλ, του νιόνιου του μανιά του μήδη
ο πολιτισμός δεν κάνει θόρυβο.
δεν φωνάζει.
δεν απειλεί.
απλώνεται αργά πάνω στις αυτοκρατορίες.
και τις σβήνει.
πολιτικό χρονογράφημα
οι φαρσί δεν είναι χθεσινοί.
πριν το ισλάμ,
πριν τους άραβες,
πριν τις σημερινές συγκρούσεις,
υπήρχε ένας πολιτισμός που έμαθε να αντέχει.
οι Αχαιμενιδική Αυτοκρατορία
ένωσαν λαούς από την ασία μέχρι τη μεσόγειο.
όχι μόνο με πόλεμο — αλλά με διοίκηση, νόμους, δρόμους.
ο Κύρος ο Μέγας
άφησε κάτι σπάνιο για την εποχή:
σεβασμό σε θρησκείες και λαούς.
ήρθαν μετά οι έλληνες.
ο Αλέξανδρος ο Μέγας
νίκησε, αλλά δεν έσβησε τον πολιτισμό.
ήρθαν οι μογγόλοι.
κατέστρεψαν πόλεις.
μα οι φαρσί έμειναν.
ήρθαν αυτοκρατορίες, έφυγαν αυτοκρατορίες.
και όμως, η γλώσσα, η μνήμη, η ταυτότητα
δεν χάθηκαν.
αυτό είναι πολιτισμός.
όχι η δύναμη.
η αντοχή.
σήμερα, όμως, η εικόνα είναι άλλη.
ένα θεοκρατικό καθεστώς.
σκληρό.
περιοριστικό.
οι μουλάδες δεν είναι ο πολιτισμός των φαρσί.
είναι μια φάση της ιστορίας τους.
και όμως…
ο πόλεμος αλλάζει τα μάτια των ανθρώπων.
εκεί που υπήρχε απόσταση,
μπαίνει κατανόηση.
εκεί που υπήρχε κριτική,
μπαίνει συμπάθεια — από κάποιους.
όχι γιατί ξέχασαν τι είναι.
αλλά γιατί δεν εμπιστεύονται αυτούς που επιτίθενται.
κι εδώ είναι το δύσκολο:
ο πόλεμος δεν κάνει τους ανθρώπους καλύτερους.
τους συσπειρώνει.
και πολλές φορές,
δίνει δύναμη σε αυτούς που πριν αμφισβητούνταν.
όχι επειδή άλλαξαν.
αλλά επειδή άλλαξε το μέτρο των άλλων.
οι βαβέλ της εποχής μας
δεν πέφτουν από έξω.
πέφτουν όταν οι λαοί
σταματούν να τις πιστεύουν.
ένα μικρό ποίημα για τις βαβέλ
βαβέλ ψηλή,
με γυαλί και σίδερο,
νόμισες πως έφτασες τον ουρανό.
μα δεν σε γκρέμισε ο εχθρός.
σε σκέπασε ο χρόνος.
πολιτισμός
αθόρυβος,
υπομονετικός.
κι έμειναν κάτω
οι άνθρωποι,
να ψάχνουν ξανά
πώς να χτίσουν
χωρίς να ξεχάσουν.
επιμύθιο
στο θιάκι,
ξέρουμε κάτι απλό.
ό,τι υψώνεται πολύ,
το παίρνει ο αέρας.
και ό,τι μένει χαμηλά,
κρατιέται στη γη.
η ιστορία δεν αγαπά τους μεγάλους.
αγαπά αυτούς που αντέχουν.
η σκόνη σκεπάζει την εξουσία.
όχι τη μνήμη.
